Hastalık

Dilde kabarcık neden çıkar, dilde çıkan kabarcıklar nasıl geçer?

Toplumda çok sık karşılaşılan sağlık problemleri arasında yer alan dilde kabarcık çıkması genellikle ciddi bir sağlık probleminin habercisi değildir. Dilde kabarcık çıkmasına birçok faktör neden olabilmektedir. Dilde kabarcık çıktığı zaman insan, ağzının içerisinde garip bir hisse kapılmaktadır.

Tıp literatüründe fungiform papilla olarak adlandırılan dilde kabarcık problemi, dilin üstündeki ufak yapılardır. Dilin geri kalan kısmıyla aynı renkte olduğu için dildeki kabarcıkların farkına kolaylıkla varılmaz. Dil üstündeki bu yapılar, dil dokusunu sertleştirdiği için yemek yemeyi kolaylaştırmaktadır. Dil üstündeki kabarcıklar sıcaklık sensörlerinin yanı sıra tat tomurcuklarını da içerisinde bulundurmaktadır. Ancak farklı faktörlerden dolayı dil üstündeki bu kabarcıklar genişlemekte ve büyüyebilmektedir. Dil üstündeki bu kabarcıkların genişlemesine ve büyümesine neden olan faktörler genellikle ciddi bir sağlık problemine işaret etmezler. Dildeki kabarcıklar belli bir süre geçmesine rağmen normal haline geri dönmüyor, büyüme ve yayılma sürüyor ya da yemek yemede güçlük çekiliyorsa bir hekime başvurulması ihmal edilmemelidir. Pekiyi dil arkasında ve dil kökünde kabarcıklar neden çıkar?

Dilde Kabarcık Neden Çıkar?

Dilde kabarcık ortaya çıkması farklı sağlık sorunlarına bağlı olarak görülebilir. İşte dilde kabarcık sorununa neden olan 11 sağlık problemi.

Dilin Yaralanması;

Dil yaralandığı zaman hasar gören bölgede tepki olarak şişlik oluşmaktadır. Bu şişlik ise dilde kabacık hissedilmesine neden olmaktadır. Toplumda çok sık görülen dil yaralanmaları arasında dilin yanlışlıkla ısırılması, sıcak olan yiyecek veya içeceklerin tüketimi esnasında dilin yakılması bulunmaktadır.  

Aft;

Ağız içerisinde görülen yaralar içerisinde aftlar başı çekmektedir. Dudakların iç kısmında ya da dilin üstünde aft lezyonları görülebilmektedir. Kırmızı, sarı ya da beyaz renkte görülen aft lezyonlarının ağız içerisinde ve dilde neden olduğu yaralar ağrılıdır. Aft yaraları genellikle belli bir süre kendiliğinden geçmektedir.

Oral Herpes;

Toplumda çok yaygın olan viral enfeksiyon türü Herpes Simpleks Virüsü (HSV) nedeniyle görülen oral herpes, bazı insanlarda hiçbir belirti göstermemektedir. Bazı insanlarda da dudak etrafında uçukla kendisini belli etmektedir. Ayrıca herpes virüsü nedeniyle dudak etrafı haricinde dilde ve diş etlerinde de uçuk çıkabilmektedir. Bu uçuklar ağrılı olabildiği gibi iyileşme süreci bir haftayı geçebilmektedir. Orak herpes virüsü bulaşıcı olduğundan lezyonun bulunduğu bölgeyle doğrudan temas edilmesi ya da tükürük yoluyla bulaşabilmektedir. Oral herpes virüsünün enfekte olduğu kişide uçuk gibi semptomlar görülmese dahi virüsü yayabilme riski yüksek olduğundan dikkatli olunmalıdır.

Kanser;

Dilin arka kısmında yani dil kökünde çıkan kabarcıklar çok ender rastlanan bir durum olsa da kanser habercisi olabilmektedir. Dilde kabarcık sorunu, dilin kenarlarında oluşmaktadır. Dildeki kabarcık ağrı hissine neden olmuyor ve kendisini daha sert bir yapıda hissettiriyorsa yüksek ihtimalle kansere işaret etmektedir. Yine dildeki kabarcıklar iki hafta geçmesine rağmen iyileşmediyse mutlaka bir hekime müracaat edilmelidir.

Alerji;

Dilde çıkan kabarcıkların ve dildeki şişliklerin nedenleri arasında besin alerjileri de yer almaktadır. Dilin aniden tamamen şişmesi ‘anafilaksi’ olarak adlandırılan ağır bir alerjik reaksiyona işaret edebilmektedir. Anafilaksi acil müdahale gerektirecek kadar ciddi bir sağlık problemi olduğu için belirti görüldüğü anda sağlık kuruluşuna müracaat edilmelidir.

Sifiliz;

Hayati risk doğurabilecek kadar ciddi komplikasyonlara yol açabilen sifiliz, tedavi edilebilen bakteri kaynaklı bir enfeksiyon hastalığıdır. Sağlıklı insanlar, sifiliz yarası olan bir kişiyle cinsel ilişkiye girdiği zaman sifiliz yarasıyla temas ettiği takdirde sifiliz yarası bu insanlara da bulaşmaktadır. Sifiliz enfeksiyonunun erken belirtileri arasında dilde kabarcık ve yara çıkması da bulunmaktadır.

Enfeksiyon;

Ağız ve dil bölgesinde yaşanan enfeksiyonlar dilde kabarcık çıkmasına ve ağrıya neden olabilmektedir. Isırma gibi travmalar dilin yaralanmasına neden olduğundan enfeksiyon görülme riski artmaktadır. Sağlıklı bir ağzın içerisinde dahi çok sayıda bakteri bulunmaktadır. Dil yaralandığı zamanda yaralanmanın olduğu bölgenin enfeksiyon kapması kolaylaşmaktadır. Dilde çıkan kabarcıklar ağrı ve ateşle birlikte seyrediyorsa ağır enfeksiyon geçirme riski yüksek olduğundan sağlık kontrolünden geçilmesi ihmal edilmemelidir.

Tüberküloz;

Toplumda verem olarak da bilinen tüberküloz, daha fazla akciğer sağlığını olumsuz etkileyen bir enfeksiyon türüdür. Vücutta tüberküloz geliştiği zaman sadece dilde değil, vücudun farklı bölgelerinde de yara çıkabilmektedir. Tüberküloz kaynaklı dilde yara çıkması çok nadir rastlanan bir durum olsa da bazı insanlarda enfeksiyonun habercisi olabilmektedir.

Pamukçuk;

Dilde gelişen bir tür mantar enfeksiyonu olan pamukçuğa daha fazla bebeklerde ve yaşlılarda rastlanmaktadır. Ayrıca astım tedavisi esnasında steroid inhaler kullanılıyorsa, ağız kuruluğu varsa ve bağışıklık sistemi zayıflamışsa pamukçuk gelişme riski artmaktadır. Dilde beyaz yamaya benzer lezyonlarla kendisini belli etmektedir. Pamukçuk hastalığı dilde pamuksu bir hisse neden olabilir.

Geçici Lingual Papillit;

Dil üstündeki küçük kabarcıklara papilla denilmektedir. Bu kabarcıklardaki iltihaplanma durumu ise papillit olarak adlandırılmaktadır. Dilde geçici Lingual papillit oluştuğu zamanlarda dil üstünde kırmızı ya da beyaz renkte rahatlıkla fark edilebilen kabarcıklar oluşmaktadır. Vücuttaki hormon değişimleri, stres ve bazı gıdalar dilde geçici Lingual papillit oluşumunu tetikleyebilmektedir. Geçici Lingual papillit, birkaç gün sonra kendiliğinden iyileşmektedir.

İrritasyon;

Ağız içerisindeki sağlıklı yapılar ekşi, şekerli ve asitli yiyecek ve içecekler tüketildiği zaman tahriş olmaktadır. Bu tahrişin neden olduğu irritasyon ise dilde iyileşme süreci birkaç gün alan kabarcıklar görülmesine neden olabilmektedir.

Faranjit Dilde Kabarcık Yapar Mı?

Farenjit, genellikle bakteriyel veya viral bir enfeksiyonun neden olduğu boğaz iltihabıdır (farinks olarak da bilinir). Ana semptom boğaz ağrısıdır ; diğer semptomlar ateş, öksürük, tıkanıklık, vücut ağrıları ve boyundaki şişmiş lenf düğümlerini içerebilir. Bu belirtiler hafif ila şiddetli arasında değişebilir. Ağzınızın arkasında beyaz lekeler görüyorsanız, boğaz ağrısı ile birlikte inatçı veya mukus üreten bir öksürüğünüz varsa , dilinizde veya ağzınızda kaybolmayan beyaz lekeler, kabarcıklar varsa, derhal tıbbi yardım alın.

Dildeki Kabarcıklar Nasıl Tedavi Edilir?

Dilde çıkan kabarcıklara neden olan lezyonun türüne göre tedavi farlılık göstermektedir. Dildeki pamukçuğun tedavisinde daha fazla antifungal ilaçlar kullanılmaktadır. Ağız içinde yaraya neden olan bakteriyel enfeksiyonlar ise antibiyotikler ile tedavi edilmektedir. Geçici lingual papillit ise kendiliğinden geçtiğinden herhangi bir ilaç kullanılmaz. Herpesin tamamen iyileşmesini sağlayacak tedavi yöntemi henüz bulunamasa da antiviral ilaçlar kullanılarak hastalığın tekrar nüksetme riski azaltılmaktadır.

Bağışıklık sisteminin zayıf düşmesine neden olan diyabet gibi rahatsızlıklar, dilde kabarcık çıkmasına zemin hazırlamaktadır. Bağışıklık sistemini zayıf düşüren bu tür hastalıklar kontrol altına alınırsa, dil yarası oluşumu uzun süre engellenebilmektedir.

Dilde kabarcık çıkma riskini azaltan, midedeki ülser gibi yaraları daha hızlı iyileştiren ve yaralardan kaynaklı ağrı hissini hafifleten bazı uygulamalar ise şöyledir;

Ağız Bakımının Doğru Yapılması

Dil yarasının iyileşme sürecini hızlandırabilmek için ağız içerisinin hijyenik olması gerekmektedir. Ağız çalkalama suyuyla ağzın çalkalanması, diş ipinin kullanılması, dişlerin fırçalanması ağızda yara çıkma riskini azaltmaktadır. Ağız bakımının doğru yapılmasında diş kontrollerinin aksatılmaması da çok önemlidir.

Papatya Çayıyla Gargara Yapılması

Dilde çıkan yaraların hafiflemesinde ve sönmesinde soğuk papatya çayı ile gargara yapılması en etkili yöntemler arasındadır. Ayrıca papatya çayıyla yapılan gargara dildeki kabarcık sorununun iyileşme sürecini de hızlandırmaktadır.

Tuzlu Suyla Gargara Yapılması

Ağız yarasında enfeksiyon görülme riskini azaltan tuzlu su sayesinde ağız yaraları daha çabuk iyileşmektedir. Bir su bardağı ılık suyun içerisine yarım çay kaşığı tuz ilave edildikten sonra iyice karıştırılarak gargara yapılmalıdır.

Adaçayıyla Gargara Yapılması

Vücuttaki iltihaplanmayı adaçayı azaltmaktadır. İçerisine adaçayı katılan su kaynatıldıktan sonra soğuması beklenmeli ve daha sonra gargara yapılmalıdır. Adacayı ile dilde kabarcık probleminize çözüm bulabilirsiniz.

Buz

Ağız içerisindeki yaradan kaynaklı ağrı ve rahatsızlık hissini azaltmak için ağızda buz emilmesi oldukça etkilidir. Buzu emme esnasında ısırmamaya çok dikkat edilmelidir. Çünkü buz ısırıldığı zaman diş minesi çatlayabilir ya da diş kırılmasına neden olabilir.

Ağız Yarasına Bal Sürülmesi

Antibakteriyel gıdalar arasında yer alan bal, yanık yaralarının iyileşme sürecini de hızlandırmaktadır. Bu nedenle dil yarasının daha çabuk iyileşmesi için bal sürülmesi oldukça etkilidir.

Doğru Besinler Tüketilmesi

Tuzlu, ekşi, asitli ve baharatlı gıdalar dilde irritasyon riskini artırmaktadır. Ayrıca cips gibi kenarları keskin olan besinleri ise dil yaralanmasına neden olabilmektedir. Bu nedenle dilde yara çıktığı zaman doğru besinlerin seçilmesi yaranın çabuk iyileşmesi için önemlidir.

Sigaranın Bırakılması

Sadece dil yarasının değil, vücuttaki diğer yaraların iyileşme sürecini de sigara içilmesi yavaşlatmaktadır. Ayrıca sigara dili tahriş etmektedir. Dilde yara çıktığı zaman sigara içilmemesi daha hızlı bir iyileşme için olmazsa olmazdır.

Dilde kabarcık çıkması birçok faktörle bağlantılı olabilmektedir. Genellikle ciddi bir sağlık problemine işaret etmeyen bu kabarcıklar, bazen de kanser gibi hayati risk taşıyan hastalıkların habercisi olabilmektedir. Dildeki kabarcıklar ve dil yarası uzun süreden beri geçmiyorsa kesinlikle bir sağlık kuruluşuna müracaat edilmelidir.  

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu