MR’da Disk Fıtığı Çıktı, Şimdi Ne Yapmalı? Tedavi Seçeneklerine Genel Bakış

Bel veya boyun ağrısı şikâyetiyle doktora başvuran birçok kişi, çekilen MR sonucunda “disk fıtığı” tanımıyla karşılaşmaktadır. Ancak MR raporunda fıtık görülmesi her zaman ciddi bir hastalık olduğu ya da mutlaka ameliyat gerektirdiği anlamına gelmez. Günümüzde birçok kişide herhangi bir şikâyet olmasa bile görüntüleme yöntemlerinde disk fıtığı tespit edilebilmektedir.

Bu nedenle tedavi planlamasında yalnızca MR görüntülerine değil; hastanın şikâyetlerine, fizik muayenesine ve nörolojik değerlendirmesine birlikte bakılması gerekir. Doğru yaklaşım sayesinde gereksiz cerrahilerin önüne geçilebilirken, gerekli durumlarda ise zaman kaybetmeden uygun tedaviye başlanabilir.

MR Sonucunda Disk Fıtığı Görülmesi Ne Anlama Gelir?

Omurlar arasında yer alan diskler zamanla yaşlanma, ağır yük kaldırma, duruş bozukluğu veya travmalar nedeniyle yapısal değişikliklere uğrayabilir. Bu değişiklikler MR görüntülerinde disk taşması veya disk fıtığı olarak raporlanabilir.

Ancak her disk fıtığı ağrı oluşturmaz. Bazı kişilerde yıllarca hiçbir belirti vermeden yaşamını sürdürebilir. Tedavi gerekip gerekmediğini belirleyen esas unsur ise hastanın yaşadığı şikâyetlerdir.

Özellikle;

• Bel veya boyun ağrısı,
• Kollara veya bacaklara yayılan ağrı,
• Uyuşma ve karıncalanma,
• Kas güçsüzlüğü,
• Hareket kısıtlılığı

gibi belirtiler mevcutsa ayrıntılı değerlendirme yapılmalıdır.

MR Sonrası İlk Yapılması Gereken Nedir?

MR raporunu gördükten sonra paniğe kapılmak yerine sonuçların uzman hekim tarafından değerlendirilmesi gerekir. Çünkü aynı MR bulgusu farklı hastalarda tamamen farklı tedavi planlarına neden olabilir.

Tedavi planlamasında;

• Hastanın yaşı,
• Günlük yaşamı,
• Ağrının süresi,
• Nörolojik muayene bulguları,
• Fıtığın seviyesi,
• Sinir üzerindeki baskının derecesi

birlikte değerlendirilmektedir.

Bu nedenle yalnızca internetten edinilen bilgilerle karar verilmesi doğru değildir.

Her Disk Fıtığı Ameliyat Gerektirir mi?

En sık sorulan sorulardan biri de budur. Günümüzde disk fıtığı bulunan hastaların önemli bir kısmı ameliyat olmadan tedavi edilebilmektedir.

İlaç tedavisi, fizik tedavi, egzersiz programları ve uygun hastalarda uygulanan minimal invaziv girişimler birçok hastada başarılı sonuçlar sağlayabilmektedir.

Özellikle uygun kriterleri taşıyan hastalarda uygulanan ameliyatsız fıtık tedavi yöntemleri, günlük yaşam kalitesinin artırılmasına katkı sağlayabilmektedir.

Hangi Durumlarda Cerrahi Tedavi Düşünülür?

Bazı hastalarda ise cerrahi tedavi en doğru seçenek olabilir.

Özellikle;

• İleri kas güçsüzlüğü gelişmesi,
• İdrar veya dışkı kontrolünün kaybedilmesi,
• Şiddetli sinir basısı,
• İlerleyici nörolojik kayıp,
• Uygulanan tedavilere rağmen düzelmeyen şiddetli ağrı

bulunması durumunda cerrahi yöntemler değerlendirilebilir.

Bilimsel Not: Uluslararası omurga cerrahisi kılavuzlarına göre tedavi seçimi yalnızca MR görüntüsüne göre değil, hastanın klinik bulguları ve nörolojik değerlendirmesi esas alınarak yapılmalıdır. Görüntüleme bulguları ile hastanın şikâyetleri birlikte değerlendirilmeden cerrahi kararı verilmesi önerilmez.

Ameliyatsız Tedavi Seçenekleri Nelerdir?

Disk fıtığının seviyesine ve hastanın durumuna göre birçok farklı yöntem uygulanabilir.

Bunlar arasında;

• İlaç tedavisi,
• Fizik tedavi,
• Egzersiz programları,
• Yaşam tarzı düzenlemeleri,
• Epidural enjeksiyon uygulamaları,
• Nükleoplasti

yer almaktadır.

Her yöntemin uygulanacağı hasta grubu farklı olduğu için tedavi tamamen kişiye özel planlanmalıdır.

Tedavi Süreci ve Maliyetler

Tedavi yöntemi belirlenirken yalnızca başarı oranı değil, iyileşme süresi, hastanın yaşam tarzı ve uygulanacak işlemin kapsamı da dikkate alınmaktadır.

Nükleoplasti başta olmak üzere uygulanan yöntemler hakkında ayrıntılı bilgi almak isteyen hastalar, fıtık tedavisinde uygulanan yöntemler ve maliyetleri sayfasını inceleyerek süreç hakkında detaylı bilgi edinebilir.

Uzman Değerlendirmesi Neden Önemlidir?

MR raporunda “disk fıtığı” yazması tek başına tedavi kararını belirlemez. Aynı görüntüye sahip iki farklı hastada tamamen farklı tedavi yöntemleri uygulanabilir.

Bu nedenle doğru yaklaşım; hastanın ayrıntılı muayenesi, nörolojik değerlendirmesi ve yaşam kalitesinin birlikte değerlendirilmesidir.

Şikâyetlerinizin nedenini öğrenmek ve size en uygun tedavi yönteminin belirlenmesi için uzman doktor değerlendirmesi almak, gereksiz tedavilerin önüne geçilmesini ve doğru zamanda doğru yöntemin uygulanmasını sağlayacaktır.

Sonuç

MR’da disk fıtığı görülmesi her zaman ameliyat gerektirdiği anlamına gelmez. Günümüzde birçok hasta ilaç tedavisi, fizik tedavi veya uygun durumlarda uygulanan minimal invaziv yöntemlerle başarılı şekilde tedavi edilebilmektedir. Önemli olan, MR sonucunu tek başına değerlendirmek yerine hastanın şikâyetleri ve klinik bulgularıyla birlikte ele almaktır. Erken dönemde yapılacak uzman değerlendirmesi, hem doğru tedavinin belirlenmesine hem de yaşam kalitesinin korunmasına önemli katkı sağlayacaktır.

Brinjikji W ve ark. (2015), American Journal of Neuroradiology (AJNR) – https://www.ajnr.org/content/36/4/811